วันที่ 23 กรกฎาคม 2569 กรมวิทยาศาสตร์บริการ (วศ.) กระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (อว.) เดินหน้าพัฒนาศักยภาพกำลังคนภาครัฐด้านวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี และนวัตกรรม โดย สถาบันพัฒนานักวิทยาศาสตร์ (สพนว.) ได้รับการจัดสรรทุนสนับสนุนจาก สำนักงานคณะกรรมการข้าราชการพลเรือน (สำนักงาน ก.พ.) ภายใต้ ทุนสำหรับการเตรียมและพัฒนากำลังคนภาครัฐในระดับยุทธศาสตร์ (Strategy-based) ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2568 เพื่อดำเนินโครงการฝึกอบรมหลักสูตร “การประยุกต์ใช้วิทยาการข้อมูล (Data Science) เพื่อสร้างนวัตกรรมการพัฒนาบุคลากรด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี” ร่วมกับมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ โอกาสนี้ ดร.จิราภรณ์ บุราคร นักวิทยาศาสตร์เชี่ยวชาญ ผู้แทน วศ. พร้อมคณะ เข้าร่วมพิธีเปิดโครงการฯ
  โครงการดังกล่าวสะท้อนบทบาทของกรมวิทยาศาสตร์บริการในการขับเคลื่อนการพัฒนาศักยภาพบุคลากรภาครัฐให้พร้อมรับการเปลี่ยนแปลงของโลกยุคดิจิทัล และสอดคล้องกับนโยบายการบริหารภาครัฐที่มุ่งใช้ข้อมูลเป็นฐานในการตัดสินใจ (Data-Driven Government) โดยมุ่งพัฒนาข้าราชการและบุคลากรในสังกัดกระทรวง อว. ให้มีองค์ความรู้และทักษะด้านวิทยาการข้อมูล สามารถนำข้อมูลมาวิเคราะห์ สร้างนวัตกรรม ยกระดับการบริหารจัดการ และเพิ่มประสิทธิภาพการให้บริการภาครัฐอย่างเป็นรูปธรรม
ผู้เข้าร่วมโครงการจะได้รับการพัฒนาสมรรถนะสำคัญใน 6 ด้าน ได้แก่
* Digital Transformation การขับเคลื่อนองค์กรสู่การเป็นองค์กรดิจิทัล
* Innovation & Creative Thinking การคิดเชิงนวัตกรรมและการสร้างสรรค์แนวทางใหม่ในการพัฒนางาน
* Human Resource Development การพัฒนาศักยภาพทรัพยากรบุคคลเพื่อรองรับการเปลี่ยนแปลง
* Design Thinking การออกแบบบริการและกระบวนการทำงานที่ตอบโจทย์ผู้รับบริการ
* Data Analytics & Data Visualization การวิเคราะห์และสื่อสารข้อมูลเพื่อสนับสนุนการตัดสินใจ
* Evidence-based Policy Proposal การจัดทำข้อเสนอเชิงนโยบายบนพื้นฐานข้อมูลและหลักฐานเชิงประจักษ์
    โครงการฯ จัดขึ้นระหว่างวันที่ 23 กรกฎาคม – 25 สิงหาคม 2569 ณ โรงแรมพูลแมน คิง เพาเวอร์ กรุงเทพ (รางน้ำ) และมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ โดยมุ่งสร้างเครือข่ายบุคลากรภาครัฐที่มีศักยภาพด้านการวิเคราะห์ข้อมูล สามารถนำองค์ความรู้ไปประยุกต์ใช้ในการพัฒนางาน ยกระดับประสิทธิภาพองค์กร และสนับสนุนการกำหนดนโยบายที่ขับเคลื่อนด้วยข้อมูลได้อย่างมีประสิทธิผล
  กรมวิทยาศาสตร์บริการมุ่งมั่นพัฒนากำลังคนด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีให้มีสมรรถนะสอดคล้องกับบริบทโลกยุคดิจิทัล พร้อมขับเคลื่อนองค์กรสู่ Data-Driven Organization และยกระดับการให้บริการด้านวิทยาศาสตร์ของประเทศ เพื่อสนับสนุนการพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมฐานนวัตกรรมของไทยให้เติบโตอย่างเป็นรูปธรรม

     วันที่ 21 กรกฎาคม 2569 กรมวิทยาศาสตร์บริการ (วศ.) กระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (อว.) โดย ดร.จิราภรณ์ บุราคร นักวิทยาศาสตร์เชี่ยวชาญ สถาบันพัฒนานักวิทยาศาสตร์ เป็นประธานเปิดโครงการฝึกอบรมเชิงปฏิบัติการ “ภาษาจีนเพื่อการสื่อสารผ่านการเขียนภาพวาดพู่กันจีน” โดยได้รับเกียรติจากทีมวิทยากรและคณาจารย์จากสถาบันขงจื่อแห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ร่วมถ่ายทอดความรู้แก่บุคลากร วศ. กว่า 30 คน ณ ห้องประชุม 320 ชั้น 3 อาคารสถาบันพัฒนานักวิทยาศาสตร์ กรมวิทยาศาสตร์บริการ
   การฝึกอบรมครั้งนี้บูรณาการการเรียนรู้ภาษาจีนเข้ากับศิลปะการเขียนภาพวาดพู่กันจีน เปิดโอกาสให้ผู้เข้าร่วมได้เรียนรู้คำศัพท์ สำนวน และการสื่อสารภาษาจีนควบคู่กับศิลปะและวัฒนธรรมจีน ผ่านกิจกรรมเชิงสร้างสรรค์ที่ช่วยเสริมสร้างแรงบันดาลใจในการเรียนรู้ พร้อมทั้งสามารถนำองค์ความรู้ไปประยุกต์ใช้ในการต้อนรับคณะผู้แทนจากต่างประเทศ การสื่อสารเบื้องต้น และการสร้างความร่วมมือระหว่างประเทศ อันเป็นการเตรียมความพร้อมบุคลากรให้สามารถปฏิบัติงานและสร้างความร่วมมือในระดับนานาชาติได้อย่างมีประสิทธิภาพ
    โครงการดังกล่าวเป็นส่วนหนึ่งของความร่วมมือระหว่างกรมวิทยาศาสตร์บริการและสถาบันขงจื่อแห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ซึ่งดำเนินมาอย่างต่อเนื่องและก้าวเข้าสู่ปีที่ 5 โดยต่อยอดจากหลักสูตรภาษาจีนเพื่อการสื่อสารและหลักสูตรภาษาจีนระดับ HSK4 ที่ได้รับความสนใจจากบุคลากรของกรมเป็นอย่างดี ทั้งยังสอดคล้องกับนโยบายของ วศ. ในการเสริมสร้างทักษะภาษาต่างประเทศควบคู่กับความเข้าใจในวัฒนธรรม เพื่อเตรียมความพร้อมบุคลากรสำหรับการปฏิบัติงาน การแลกเปลี่ยนองค์ความรู้ และการขยายความร่วมมือด้านวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี และนวัตกรรมกับนานาประเทศในอนาคต

     “น้ำสะอาด” เป็นปัจจัยพื้นฐานของการดำรงชีวิตและเป็นสิทธิขั้นพื้นฐานที่ประชาชนทุกคนควรได้รับ แต่ในความเป็นจริง หลายชุมชนของประเทศไทยยังคงประสบปัญหาคุณภาพน้ำประปาหมู่บ้านที่ไม่ได้มาตรฐาน ทั้งด้านความใส สี กลิ่น ตลอดจนการปนเปื้อนของเชื้อโรค ซึ่งส่งผลกระทบโดยตรงต่อสุขภาพ คุณภาพชีวิต และความเชื่อมั่นของประชาชนผู้ใช้น้ำ
    ปัญหาดังกล่าวไม่ได้เกิดจากแหล่งน้ำเพียงอย่างเดียว หากยังรวมถึงข้อจำกัดด้านองค์ความรู้ เทคโนโลยี และบุคลากรผู้ดูแลระบบประปาหมู่บ้าน ทำให้หลายพื้นที่ไม่สามารถบริหารจัดการระบบผลิตน้ำประปาให้มีประสิทธิภาพได้อย่างต่อเนื่อง
     กรมวิทยาศาสตร์บริการ (วศ.) โดยสถาบันวิทยาศาสตร์เทคโนโลยีชุมชน จึงนำองค์ความรู้ด้านวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี และนวัตกรรม มาประยุกต์ใช้เพื่อแก้ไขปัญหาอย่างตรงจุด ผ่านการพัฒนา “เทคโนโลยีที่เหมาะสม” สำหรับชุมชน ซึ่งเป็นนวัตกรรมที่ใช้งานง่าย มีประสิทธิภาพสูง ต้นทุนไม่สูง และสามารถนำไปประยุกต์ใช้ได้จริงในพื้นที่ตามภูมิภาคต่างๆของประเทศไทย อาทิ นวัตกรรมเครื่องกรองน้ำระบบสารกรองการที่ถูกพัฒนาให้สามารถกรองสนิมเหล็ก ตะกอน กลิ่นคลอรีน และความกระด้างในน้ำที่อาจก่อให้เกิดอันตรายต่อสุขภาพของผู้บริโภคได้ โดยผ่านระบบการกรองตะกอนและสนิมเหล็ก ระบบการกำจัดกลิ่นคลอรีน ระบบการกรองสารลดความกระด้าง แล้วผ่านเข้าสู่ระบบกรองใสและระบบฆ่าเชื้อโรคด้วยแสงยูวี
   ดร.พจมาน ท่าจีน รองอธิบดี รักษาราชการแทนอธิบดีกรมวิทยาศาสตร์บริการ ได้เน้นย้ำถึงประสิทธิภาพของระบบประปาหมู่บ้านเพื่อการสร้างความเชื่อมั่นแก่พี่น้องประชาชนผู้บริโภค โดยกล่าวว่า นวัตกรรมสำคัญของระบบปรับปรุงคุณภาพน้ำประปาหมู่บ้าน คือ “ระบบเติมสารละลายสารส้มอัตโนมัติ” ช่วยลดขั้นตอนการเปิดปิดวาล์วและสามารถปรับปริมาณสารส้มให้เกิดการตกตะกอนได้อย่างมีประสิทธิภาพ ทุ่นแรงงานคน และ “ระบบฆ่าเชื้อโรคด้วยรังสีอัลตราไวโอเลต (UV) แบบอัตโนมัติ” ซึ่งช่วยกำจัดเชื้อโรคโดยไม่ทิ้งสารเคมีตกค้างในน้ำ ทำให้ประชาชนสามารถเข้าถึงน้ำสะอาดปลอดภัยต่อการอุปโภคบริโภคมากยิ่งขึ้น ซึ่งนวัตกรรมทั้งสองระบบได้รับการออกแบบให้สอดคล้องกับบริบทของชุมชนไทย เน้นความเรียบง่ายในการใช้งาน ดูแลรักษาไม่ซับซ้อน และลดภาระค่าใช้จ่ายในการบริหารจัดการ จึงเป็นอีกทางเลือกหนึ่งในการยกระดับคุณภาพระบบประปาหมู่บ้านให้มีมาตรฐานเพื่อคุณภาพชีวิตที่ดีของประชาชน โดยมีความสะอาดปลอดภัยตามเกณฑ์คุณภาพน้ำประปาดื่มได้ของกรมอนามัย
นอกจากนี้ ดร.พจมาน ท่าจีน ได้กล่าวถึงการเพิ่มประสิทธิภาพและการสร้างความยั่งยืนของการพัฒนาเทคโนโลยีดังกล่าว โดยกรมวิทยาศาสตร์บริการได้มีการพัฒนากระบวนการบริหารจัดการด้วยการถ่ายทอดเทคโนโลยีและสร้างเครือข่ายความร่วมมือที่เหมาะสมกับหน่วยงานในพื้นที่อย่างต่อเนื่อง เพื่อให้ผู้ปฏิบัติงานสามารถนำองค์ความรู้ไปประยุกต์ใช้และขยายผลได้อย่างมีประสิทธิภาพ ถือเป็นกลไกสำคัญในการเชื่อมโยงภาครัฐ นักวิชาการ องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น และผู้ปฏิบัติงานในพื้นที่ ให้ร่วมกันพัฒนาแนวทางบริหารจัดการระบบประปาหมู่บ้านที่มีคุณภาพ ตอบโจทย์ปัญหาของแต่ละชุมชน และสามารถดูแลระบบได้ด้วยตนเองในระยะยาว เป็นการสร้างความมั่นคงด้านน้ำสะอาดและพัฒนาศักยภาพของคนในชุมชนให้สามารถบริหารจัดการระบบน้ำได้อย่างยั่งยืน
       ภารกิจของกรมวิทยาศาสตร์บริการ กระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม สะท้อนให้เห็นความสำคัญของวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีที่ไม่ใช่เรื่องไกลตัวอีกต่อไป หากแต่เป็นเครื่องมือสำคัญในการยกระดับคุณภาพชีวิตของประชาชน ลดความเหลื่อมล้ำในการเข้าถึงน้ำสะอาด และสร้างความมั่นคงด้านสาธารณสุขให้กับประเทศ ดังนั้น เมื่อองค์ความรู้ทางวิทยาศาสตร์ถูกนำไปใช้แก้ไขปัญหาที่แท้จริงของชุมชน พร้อมกับการสร้างเครือข่ายความร่วมมือที่เข้มแข็ง ระบบประปาหมู่บ้านของไทยก็จะไม่เป็นเพียงแหล่งน้ำสำหรับการอุปโภคบริโภค แต่จะกลายเป็นรากฐานสำคัญของการพัฒนาคุณภาพชีวิต เศรษฐกิจ และสังคมของประเทศอย่างมั่นคงต่อไป

      วันที่ 21 กรกฎาคม 2569 นายอนุทิน ชาญวีรกูล นายกรัฐมนตรี เป็นประธานเปิดงาน Thailand² “ยกกำลังประเทศไทย ยกระดับทุนมนุษย์” พร้อมไฮไลต์สำคัญในการกล่าวปาฐกถาพิเศษโดย ศ.ดร ยศชนัน วงศ์สวัสดิ์ รองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม ในหัวข้อ “ยกกำลังประเทศไทย ยกระดับทุนมนุษย์” ทั้งนี้ ผู้บริหารกรมวิทยาศาสตร์บริการ (วศ.) นำโดย ดร.พจมาน ท่าจีน รองอธิบดี รักษาราชการแทนอธิบดีกรมวิทยาศาสตร์บริการ นายวันชัย สุวรรณหงษ์ และคณะผู้บริหาร วศ. เข้าร่วมงานฯ ดังกล่าว ณ อาคารจักรพันธ์เพ็ญศิริ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ บางเขน กรุงเทพมหานคร
     งาน Thailand² จัดขึ้นภายใต้ความร่วมมือของ 5 กระทรวงหลัก ได้แก่ ภายในงานฯ มีการนำเสนอผลการดำเนินงานตลอดระยะเวลา 90 วันของ 5 กระทรวงภาคีเครือข่าย ได้แก่ กระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ กระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์ กระทรวงศึกษาธิการ และกระทรวงแรงงาน เพื่อร่วมขับเคลื่อนการพัฒนาทุนมนุษย์ของประเทศ ภายใต้แนวคิด “ยกกำลังประเทศไทย ยกระดับทุนมนุษย์” โดยมุ่งยกระดับศักยภาพประชาชนใน 5 มิติสำคัญ ได้แก่ คนไทย วางรากฐานการพัฒนาประเทศด้วยวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี การศึกษา ยกระดับการศึกษาไทย พัฒนาคนให้พร้อมสำหรับโลกอนาคต เกษตรกร มุ่งสร้างความมั่นคงและเพิ่มมูลค่าภาคการเกษตร แรงงาน พัฒนาทักษะเพื่อรองรับเศรษฐกิจยุคใหม่ และ ผู้สูงอายุ ส่งเสริมสุขภาวะ คุณภาพชีวิต และศักยภาพในการดำรงชีวิตอย่างมีคุณค่า นอกจากนี้ภายในงานมีการจัดแสดงนิทรรศการและผลงานของหน่วยงานเครือข่าย เพื่อแลกเปลี่ยนองค์ความรู้และต่อยอดการพัฒนาประเทศอย่างเป็นรูปธรรม
      กรมวิทยาศาสตร์บริการ (วศ.) ในฐานะหน่วยงานในสังกัด กระทรวง อว. พร้อมเป็นส่วนหนึ่งในการนำวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยีและนวัตกรรม เป็นฐานในการพัฒนากำลังคนเพื่อ “ยกกำลังประเทศไทย” ด้วยการส่งเสริมและสนับสนุนโครงสร้างพื้นฐานทางคุณภาพยกระดับศักยภาพคนไทย และพร้อมเป็น “ลมใต้ปีกนวัตกรรมไทย” ที่จะช่วยผลักดันองค์ความรู้สู่การขับเคลื่อนการพัฒนาประเทศอย่างยั่งยืนต่อไป