การดำเนินงานด้านห้องสมุดสีเขียว ประจำปี 2564
ตามเกณฑ์มาตรฐานห้องสมุดสีเขียว พ.ศ. 2559 ประกอบด้วย 8 หมวด ดังนี้
หมวดที่ 1 ทั่วไป การกำหนดวิสัยทัศน์ พันธกิจ ยุทธศาสตร์
ข้อกำหนด : ผู้บริหารห้องสมุดมีการกำหนดนโยบายด้านการอนุรักษ์พลังงานและสิ่งแวดล้อม ให้เป็นส่วนหนึ่งของนโยบายการบริหารงานห้องสมุด รวมทั้งกำหนดแนวทางการดำเนินงานที่สอดคล้องกับวิสัยทัศน์ พันธกิจ เป้าหมาย และยุทธศาสตร์ตามมาตรฐานห้องสมุดสีเขียว และมีการประกาศให้ทราบทั่วกัน
แนวทางเชิงปฏิบัติ
1.1 กําหนดวิสัยทัศน์พันธกิจ เป้าหมาย และยุทธศาสตร์ ดังนี้
1.1.1 กําหนดวิสัยทัศน์ พัฒนาห้องสมุดสีเขียวให้เป็นแหล่งเรียนรู้มีการบริหารจัดการที่เป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อม และให้บริการความรู้ที่สอดคล้องกับนโยบายการอนุรักษ์พลังงานและสิ่งแวดล้อมของชาติ
1.1.2 กําหนดพันธกิจ
(1) เป็นแหล่งบริการความรู้ด้านพลังงานและสิ่งแวดล้อมที่ทันสมัยสอดคล้องกับทิศทางการพัฒนาประเทศ และตรงตามความต้องการของชุมชนและสังคม
(2) จัดหาและจัดการทรัพยากรสารสนเทศเพื่อสนับสนุนการเรียนรู้ด้านการอนุรักษ์พลังงานและสิ่งแวดล้อม
(3) จัดกิจกรรมส่งเสริมการเรียนรู้ด้านการอนุรักษ์พลังงานและสิ่งแวดล้อม
(4) ส่งเสริมให้บุคลากรห้องสมุดและผู้รับบริการมีความรู้ความเข้าใจ และมีความตระหนักรู้ในเรื่องการอนุรักษ์พลังงานและสิ่งแวดล้อม
(5) ส่งเสริมการบริหารจัดการที่เป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อม
1.1.3 กําหนดเป้าหมาย
(1) ห้องสมุดเป็นแหล่งบริการความรู้ด้านการอนุรักษ์พลังงานและสิ่งแวดล้อม นอกเหนือจากการให้บริการความรู้ตามบริบทของแต่ละห้องสมุด
(2) ห้องสมุดมีทรัพยากรสารสนเทศด้านการอนุรักษ์พลังงานและสิ่งแวดล้อมที่ทันสมัย สอดคล้องกับทิศทางการพัฒนาประเทศ และตรงตามความต้องการ ของชุมชนและสังคม
(3) ห้องสมุดเป็นแหล่งเรียนรู้ด้านการอนุรักษ์พลังงานและสิ่งแวดล้อม
(4) บุคลากรห้องสมุดและผู้รับบริการมีความรู้ความเข้าใจและมีความตระหนักรู้ในเรื่องการอนุรักษ์พลังงานและสิ่งแวดล้อม
(5) ห้องสมุดสามารถเพิ่มประสิทธิภาพการใช้พลังงาน ลดการใช้ทรัพยากร ลดปริมาณขยะและของเสีย โดยใช้หลักการและเครื่องมือที่เหมาะสม
1.1.4 กําหนดยุทธศาสตร์
(1) กําหนดให้นโยบายการอนุรักษ์พลังงานและสิ่งแวดล้อมเป็นส่วนหนึ่งในนโยบายการบริหารจัดการห้องสมุด
(2) แลกเปลี่ยนและใช้ประโยชน์ทรัพยากรสารสนเทศด้านพลังงานและสิ่งแวดล้อมร่วมกัน
(3) สร้างเครือข่ายห้องสมุดสีเขียว พัฒนาความร่วมมือกับชุมชนและหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง
(4) แลกเปลี่ยนเรียนรู้และศึกษาแนวปฏิบัติที่ดีในการอนุรักษ์พลังงานและสิ่งแวดล้อม
(5) ประเมินผลการดําเนินงานห้องสมุดสีเขียว โดยใช้ตัวชี้วัดและหลักเกณฑ์ที่เหมาะสม
1.2 วิเคราะห์ประเด็นปัญหาด้านพลังงานและสิ่งแวดล้อม เพื่อเป็นข้อมูลในการกําหนดเป้าหมาย ยุทธศาสตร์ และนําไปสู่การกําหนดแนวทางการดําเนินงานที่สอดคล้องกับวิสัยทัศน์พันธกิจการเป็นห้องสมุดสีเขียว
1.3 กําหนดขอบเขตการดําเนินงานตามมาตรฐานห้องสมุดสีเขียว ซึ่งสามารถดําเนินการทั้งหมด หรือเฉพาะส่วน โดยไม่นับรวมกิจกรรมของห้องสมุดที่ไม่มีนัยสําคัญในการก่อให้เกิดผลกระทบต่อการอนุรักษ์พลังงานและสิ่งแวดล้อม ทั้งนี้ต้องมีการชี้แจงเหตุผลประกอบใน กรณีที่ไม่ดําเนินการทั้งหมด
หมวดที่ 2 โครงสร้างพื้นฐานทางด้านกายภาพและเทคโนโลยีที่เป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อม
ข้อกำหนด : ห้องสมุดต้องมีโครงสร้างพื้นฐานหรือลักษณะทางกายภาพที่เอื้อต่อการลดการใช้พลังงานและลดผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อม โดยใช้เทคโนโลยีที่เป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อมในการให้บริการและการบริหารจัดการห้องสมุด
กรณีอาคารเก่า : มีแผนงานและมาตรการในการปรับปรุงโครงสร้างสถาปัตยกรรมหรือวัสดุประกอบอาคารให้เอื้อต่อการอนุรักษ์พลังงานและสิ่งแวดล้อม
แนวทางเชิงปฏิบัติ
2.1 ศึกษาปัญหาและสภาพอาคารเดิมที่เป็นอุปสรรคต่อการอนุรักษ์พลังงานและสิ่งแวดล้อม
2.2 กําหนดให้มีแผนงานปรับปรุงโครงสร้างสถาปัตยกรรมหรือวัสดุประกอบอาคารให้เอื้อต่อการอนุรักษ์พลังงานและสิ่งแวดล้อม
2.2.1 ปรับปรุงโครงสร้างอาคารและวัสดุประกอบอาคารให้เอื้อต่อการอนุรักษ์พลังงานและสิ่งแวดล้อม
2.2.2 ปรับปรุงระบบปรับอากาศให้มีประสิทธิภาพ
2.2.3 ปรับปรุงระบบไฟฟ้าแสงสว่างที่ประหยัดพลังงาน
2.2.4 ปลูกต้นไม้เพื่อเพิ่มพื้นที่สีเขียว โดยเลือกปลูกพืชพื้นถิ่น หรือพืชที่ช่วยดูดซับก๊าซเรือนกระจก หรือปลูกพืชใช้น้ำน้อย หรือพืชที่ใช้ประโยชน์เพื่อเป็นอาหาร และจัดการภูมิทัศน์ให้มีความร่มรื่นสวยงาม
หมวดที่ 3 การจัดการทรัพยากรและพลังงาน
ข้อกำหนด : ห้องสมุดมีการกำหนดมาตรการในการใช้ทรัพยากรและการใช้พลังงานอย่างมีประสิทธิภาพ
หมวดที่ 4 การจัดการของเสียและมลพิษ
ข้อกำหนด : ห้องสมุดมีการจัดการของเสียและมลพิษอย่างมีประสิทธิภาพ
หมวดที่ 5 การบริหารจัดการและการให้บริการห้องสมุดเพื่อส่งเสริมการอนุรักษ์พลังงานและสิ่งแวดล้อม
ข้อกำหนด : ห้องสมุดมีการบริหารจัดการด้านการจัดการทรัพยากรสารสนเทศการให้บริการ และการส่งเสริมการเรียนรู้ ที่สนับสนุนการอนุรักษ์พลังงานและสิ่งแวดล้อม
หมวดที่ 6 บทบาทของบุคลากรห้องสมุดและผู้มีส่วนเกี่ยวข้อง
ข้อกำหนด : ห้องสมุดมีการกำหนดบทบาทของผู้บริหาร บุคลากรห้องสมุดและผู้เกี่ยวข้อง ในการอนุรักษ์พลังงานและสิ่งแวดล้อม
การพัฒนาบุคลากรด้าน “พลังงานและสิ่งแวดล้อม”
1. หลักสูตร เรื่อง “แนวทางการใช้มาตรฐานเศรษฐกิจหมุนเวียน เพื่อเป็นแนวทางประกอบการรับรองผลิตภัณฑ์รูปแบบใหม่ ที่สามารถเพิ่มมูลค่าให้ผลิตภัณฑ์” วันที่ 2 กรกฎาคม 2564 จัดโดยกองสอบเทียบและรับรองผลิตภัณฑ์ วศ.
2. การเสวนา เรื่อง “การเฝ้าระวังสิ่งแวดล้อมและสุขภาพ กรณีโรงงานหมิงตี้ เคมีคอล วันที่ 8 กรกฎาคม 2564 จัดโดยสภาวิชาชีพวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี
หมวดที่ 7 เครือข่ายและความร่วมมือระหว่างห้องสมุด
ข้อกำหนด : ห้องสมุดจะต้องมีความร่วมมือกับห้องสมุดอื่นๆ หรือหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง ในการจัดการความรู้หรือมีการแลกเปลี่ยนเรียนรู้ร่วมกัน ในเรื่องการบริหารจัดการและการให้บริการที่เกี่ยวข้องกับการอนุรักษ์พลังงานและสิ่งแวดล้อม
หมวดที่ 8 การประเมินคุณภาพห้องสมุดสีเขียว
ข้อกำหนด : ผู้บริหารห้องสมุด ต้องกำหนดตัวชี้วัดการอนุรักษ์พลังงานและสิ่งแวดล้อม โดยติดตามประเมินผลเป็นประจำทุกปี อย่างน้อยปีละ 1 ครั้ง
